Συγγενείς Καρδιοπάθειες Ενηλίκων
Ορισμένες συγγενείς καρδιοπάθειες δεν εκδηλώνονται στην παιδική ηλικία. Διαγιγνώσκονται στα τριάντα, στα σαράντα ή και αργότερα, συχνά τυχαία. Η αντιμετώπισή τους σήμερα δεν απαιτεί ούτε διάνοιξη του στέρνου ούτε ορατή ουλή.
Όταν η διάγνωση έρχεται στην ενήλικη ζωή
Οι συγγενείς καρδιοπάθειες είναι ανατομικές ανωμαλίες που υπάρχουν από τη γέννηση. Οι σοβαρές εντοπίζονται και αντιμετωπίζονται στη βρεφική ηλικία. Υπάρχουν όμως βλάβες που δεν προκαλούν συμπτώματα για δεκαετίες και ανακαλύπτονται τυχαία, σε έναν υπέρηχο ρουτίνας, σε προεγχειρητικό έλεγχο ή κατά τη διερεύνηση αρρυθμίας.
Το γεγονός ότι δεν εκδηλώθηκαν νωρίς δεν σημαίνει ότι είναι αθώες. Ορισμένες επιβαρύνουν σταδιακά τη δεξιά καρδιά και τους πνεύμονες, με συνέπειες που γίνονται εμφανείς στη μέση ηλικία, όταν η αντιμετώπιση είναι δυσκολότερη.
Μεσοκολπική Επικοινωνία
Άνοιγμα στο διάφραγμα που χωρίζει τους δύο κόλπους. Είναι η συχνότερη συγγενής καρδιοπάθεια που διαγιγνώσκεται σε ενήλικες.
Μεσοκοιλιακή Επικοινωνία
Άνοιγμα στο διάφραγμα ανάμεσα στις δύο κοιλίες. Τα μεγαλύτερα ελλείμματα προκαλούν σημαντική διαφυγή αίματος προς τη δεξιά κοιλία και τους πνεύμονες.
Μεσοκολπική επικοινωνία
Πρόκειται για άνοιγμα στο διάφραγμα που χωρίζει τους δύο κόλπους της καρδιάς. Είναι η συχνότερη συγγενής καρδιοπάθεια που διαγιγνώσκεται σε ενήλικες. Μέσω του ανοίγματος, αίμα περνά από τον αριστερό στον δεξιό κόλπο και ανακυκλοφορεί στους πνεύμονες, φορτώνοντας τη δεξιά καρδιά με όγκο που δεν της αναλογεί.
Συμπτώματα
Για χρόνια δεν υπάρχουν συμπτώματα. Σταδιακά εμφανίζονται δύσπνοια στην κόπωση, μειωμένη αντοχή, αίσθημα παλμών και συχνές λοιμώξεις του αναπνευστικού. Στην τέταρτη και πέμπτη δεκαετία εμφανίζονται συχνά αρρυθμίες, ιδίως κολπική μαρμαρυγή, και σε προχωρημένες περιπτώσεις σημεία δεξιάς καρδιακής ανεπάρκειας.
Μια ιδιαίτερη επιπλοκή είναι η παράδοξη εμβολή: ένας θρόμβος από το φλεβικό σύστημα περνά μέσω του ανοίγματος στην αριστερή κυκλοφορία και καταλήγει στον εγκέφαλο. Είναι από τα αίτια εγκεφαλικού σε νέους ανθρώπους χωρίς άλλους παράγοντες κινδύνου.
Πότε συγκλείεται
Η σύγκλειση ενδείκνυται όταν το άνοιγμα προκαλεί σημαντική διαφυγή αίματος με διάταση των δεξιών κοιλοτήτων, ανεξάρτητα από την ύπαρξη συμπτωμάτων. Ενδείκνυται επίσης μετά από επεισόδιο παράδοξης εμβολής. Η έγκαιρη αντιμετώπιση προλαμβάνει την ανάπτυξη μόνιμης πνευμονικής υπέρτασης και αρρυθμιών.
Μεσοκοιλιακή επικοινωνία
Πρόκειται για άνοιγμα στο διάφραγμα ανάμεσα στις δύο κοιλίες. Τα μικρά ελλείμματα συχνά συγκλείονται αυτόματα στην παιδική ηλικία και όσα παραμένουν μικρά δεν χρειάζονται αντιμετώπιση, παρά μόνο παρακολούθηση και προφύλαξη έναντι λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας.
Τα μεγαλύτερα ελλείμματα προκαλούν σημαντική διαφυγή αίματος προς τη δεξιά κοιλία και τους πνεύμονες. Η σύγκλειση ενδείκνυται όταν η διαφυγή είναι σημαντική, όταν υπάρχει διάταση των αριστερών κοιλοτήτων ή όταν έχει προηγηθεί επεισόδιο ενδοκαρδίτιδας.
Διαδερμική σύγκλειση ή χειρουργείο
Πολλές μεσοκολπικές επικοινωνίες μπορούν να συγκλειστούν διαδερμικά, με ειδική συσκευή που τοποθετείται μέσω καθετήρα από τη μηριαία φλέβα, χωρίς καμία τομή. Είναι η προτιμώμενη λύση όταν η ανατομία το επιτρέπει.
Η μέθοδος αυτή προϋποθέτει συγκεκριμένη θέση και επαρκή περιφερικά χείλη γύρω από το έλλειμμα, ώστε η συσκευή να αγκυρωθεί με ασφάλεια. Δεν είναι εφικτή σε ελλείμματα άλλης εντόπισης, σε πολύ μεγάλα ελλείμματα, σε ανεπαρκή χείλη ή όταν συνυπάρχει ανώμαλη εκβολή πνευμονικών φλεβών. Στις περιπτώσεις αυτές, καθώς και στη μεσοκοιλιακή επικοινωνία, η χειρουργική σύγκλειση παραμένει η ενδεδειγμένη λύση.
Η ενδοσκοπική σύγκλειση
Η επέμβαση εκτελείται μέσα από μικρές τομές στο δεξιό πλάγιο θωρακικό τοίχωμα, χωρίς καμία παρέμβαση στο στέρνο. Η εξωσωματική κυκλοφορία εγκαθίσταται περιφερικά, από τα αγγεία της βουβωνικής χώρας.
Το έλλειμμα συγκλείεται είτε με άμεση συρραφή, όταν είναι μικρό, είτε με εμβάλωμα από περικάρδιο του ίδιου του ασθενούς, το οποίο ενσωματώνεται πλήρως στον καρδιακό ιστό. Πριν από την ολοκλήρωση, το αποτέλεσμα επιβεβαιώνεται με διοισοφάγειο υπερηχογράφημα.
Για το κοινό που αφορά η επέμβαση αυτή, το αισθητικό αποτέλεσμα δεν είναι δευτερεύον ζήτημα. Πρόκειται συχνά για ανθρώπους στα τριάντα ή στα σαράντα, χωρίς άλλα προβλήματα υγείας, οι οποίοι θα ζήσουν δεκαετίες με το αποτέλεσμα της επέμβασης. Η απουσία ουλής στο κέντρο του στήθους έχει πραγματική σημασία για την ποιότητα ζωής τους.
Ανάρρωση και επιστροφή στη ζωή
Οι ασθενείς με συγγενείς καρδιοπάθειες είναι συνήθως νεότεροι και χωρίς συνοδά νοσήματα, γεγονός που καθιστά την ανάρρωση ταχεία. Η νοσηλεία διαρκεί συνήθως τρεις έως τέσσερις ημέρες.
Η επιστροφή σε εργασία γραφείου γίνεται τυπικά μέσα σε δύο έως τρεις εβδομάδες και η πλήρης επάνοδος σε αθλητική δραστηριότητα μετά τον πρώτο επανέλεγχο. Μετά από επιτυχή σύγκλειση σε κατάλληλο χρόνο, το προσδόκιμο επιβίωσης δεν διαφέρει από αυτό του γενικού πληθυσμού.
Συχνές ερωτήσεις
Έζησα σαράντα χρόνια χωρίς πρόβλημα. Γιατί να χειρουργηθώ τώρα;
Επειδή η επιβάρυνση της δεξιάς καρδιάς είναι αθροιστική και σιωπηλή. Όταν εμφανιστεί πνευμονική υπέρταση ή μόνιμη κολπική μαρμαρυγή, η βλάβη είναι μερικώς μη αναστρέψιμη. Η σύγκλειση σε κατάλληλο χρόνο αποτρέπει αυτή την εξέλιξη.
Θα χρειαστώ φάρμακα μετά;
Συνήθως όχι μακροχρόνια. Χορηγείται αντιαιμοπεταλιακή αγωγή για περιορισμένο διάστημα. Αν έχει ήδη εγκατασταθεί κολπική μαρμαρυγή, ενδέχεται να απαιτηθεί μακροχρόνια αγωγή.
Μπορώ να κάνω παιδιά μετά την επέμβαση;
Ναι. Αντίθετα, η σύγκλειση πριν από την εγκυμοσύνη είναι σαφώς προτιμότερη, γιατί η κύηση αυξάνει σημαντικά τον όγκο αίματος και επιβαρύνει περαιτέρω τη δεξιά καρδιά. Απαιτείται συνεννόηση με τον καρδιολόγο ως προς τον χρόνο.
Θα φαίνεται η ουλή με μαγιό;
Οι τομές βρίσκονται στο πλάι του θώρακα, ανάμεσα στα πλευρά. Είναι μικρές και με τον χρόνο γίνονται σχεδόν αδιόρατες. Δεν υπάρχει καμία ουλή στο κέντρο του στήθους.
Η πάθηση είναι κληρονομική;
Υπάρχει ελαφρώς αυξημένη πιθανότητα στους απογόνους σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό, αλλά η πλειονότητα των περιπτώσεων είναι σποραδική. Ο καρδιολόγος σας μπορεί να συστήσει υπερηχογραφικό έλεγχο σε πρώτου βαθμού συγγενείς.
Στείλτε μας το υπερηχογράφημα και τον απεικονιστικό σας έλεγχο. Θα αξιολογήσουμε αν χρειάζεται σύγκλειση, με ποια μέθοδο και σε ποιον χρόνο.